{"id":121,"date":"2020-11-12T12:13:47","date_gmt":"2020-11-12T12:13:47","guid":{"rendered":"http:\/\/www.cocuksehri.net\/?p=121"},"modified":"2021-07-25T19:24:42","modified_gmt":"2021-07-25T19:24:42","slug":"ticaret-ninnisiyle-buyutulmus-cocuklar","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/www.cocuksehri.net\/index.php\/2020\/11\/12\/ticaret-ninnisiyle-buyutulmus-cocuklar\/","title":{"rendered":"\u2018Ticaret Ninnisi\u2019yle B\u00fcy\u00fct\u00fclm\u00fc\u015f \u00c7ocuklar"},"content":{"rendered":"\n<p>T\u0131pk\u0131 d\u00fcnyada oldu\u011fu gibi T\u00fcrkiye\u2019de \u00e7ocukluk meselesi politik in\u015fan\u0131n birer harc\u0131 olarak g\u00f6r\u00fcld\u00fc. Bat\u0131\u2019da \u00e7ocuklu\u011fun modern iktidarlarca yeniden \u015fekillenmesi ve burjuvanin y\u00fckseli\u015fi benzer tart\u0131\u015fmalar\u0131n \u00fclkemizde de g\u00f6r\u00fclmesine neden oldu.<\/p>\n\n\n\n<p>II. Me\u015fruriyetin il\u00e2n\u0131yla birlikte ba\u015flayan yeni rejim d\u00f6nemi \u00e7ocuklar\u0131 makbul birer vatanda\u015f olarak yeti\u015ftirmek i\u00e7in \u00e7ok say\u0131da \u00e7al\u0131\u015fma ba\u015flatm\u0131\u015ft\u0131. Yeni rejimin \u00fclkedeki servet eksikli\u011fi ve iktisadi yetersizli\u011fi a\u015fmak i\u00e7in uygun g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc ilk ad\u0131m, m\u00fcte\u015febbis bir s\u0131n\u0131f olu\u015fturarak \u00fcretimin ve ticaretin canlanmas\u0131n\u0131 sa\u011flamakt\u0131. \u00c7ocuklar gelece\u011fin \u201ch\u00fcr m\u00fcte\u015febbisleri\u201d olmal\u0131yd\u0131 ve bu ama\u00e7 \u00e7ocuklara vatan\u0131 korumakla e\u015f bir g\u00f6rev olarak sunuldu. D\u00f6nemin \u00e7ocuklar i\u00e7in yay\u0131mlanan dergi ve kitaplar\u0131nda milli servetin ve kalk\u0131nman\u0131n \u00f6nemini anlatan i\u00e7erikler \u00fcretildi. Bu i\u00e7erikler, \u00e7ocuklar\u0131n memurlu\u011fu de\u011fil ticari hayat\u0131 \u00f6nemsemeleri gerekti\u011fini anlat\u0131yordu.<\/p>\n\n\n\n<p>Bu i\u00e7eriklerden en ilginci 1914 y\u0131l\u0131nda \u00c7ocuk D\u00fcnyas\u0131 dergisinde yay\u0131mlanan \u201c<strong>Ticaret Ninnisi\u201d<\/strong>dir:<\/p>\n\n\n\n<ul><li><em>b\u00fcy\u00fcy\u00fcnce o\u011flum t\u00e2cir olacak,<br>\u015fu talihsiz yurda \u00e2mir olacak,<br>cebi sar\u0131 alt\u0131nlarla dolacak<br>\u00e7al\u0131\u015f o\u011flum, t\u00e2cir ol, ninni,<br>memur olma \u00e2mir ol, ninni!<br>ticaretle kurtulacak memleket;<br>kainata nam verecek bu devlet,<br>ya\u015far m\u0131 hi\u00e7 ticaretsiz bir millet?<br>\u00e7al\u0131\u015f o\u011flum, t\u00e2cir ol, ninni,<br>memur olma \u00e2mir ol, ninni!<br>memurlu\u011fu d\u00fc\u015f\u00fcncenden sil, unut,<br>pa\u015fal\u0131\u011f\u0131 vicdan\u0131nda sen uyut,<br>ticarete pek muhta\u00e7t\u0131r bu yurt;<br>\u00e7al\u0131\u015f o\u011flum, t\u00e2cir ol, ninni,<br>memur olma \u00e2mir ol, ninni!<\/em><\/li><\/ul>\n\n\n\n<p>Vatan\u0131n\u0131 seven ve h\u00fcrriyetini d\u00fc\u015f\u00fcnenlerin m\u00fcte\u015febbis olmas\u0131 gerekti\u011fini ifade eden bir di\u011fer metin de \u201cMusahebat-\u0131 Ahlakiye\u201d kitab\u0131ndaki \u015fu hik\u00e2yeyle anlat\u0131l\u0131r:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cBir g\u00fcn kasaban\u0131n okuluna bir m\u00fcfetti\u015f gelir ve \u00e7ocuklara ileride ne olmak istediklerini sorar. \u00c7ocuklardan ikisi b\u00fcy\u00fcd\u00fcklerinde memur olmak istediklerini s\u00f6yler fakat s\u0131n\u0131ftaki \u00e7ocuklardan M\u00fckerrem farkl\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr. M\u00fckerrem, memurlar\u0131 fikri te\u015febb\u00fcse, istiklal-i \u015fahsisine malik olmayan adamlar olarak nitelendirir: \u201cKendisinde fikr-i te\u015febb\u00fcs olan,nefsine itimad eden, istiklal-i \u015fahsiyesinin faidesini anlayan, h\u00fcrriyetini seven ve zengin olmak isteyen adam elbet memur olmaz; tacir, \u00e7ift\u00e7i, sanatkar olur.\u201d<\/p>\n\n\n\n<p>Me\u015fturiyet d\u00f6nemi \u00e7ocuklara h\u00fcr m\u00fcte\u015febbis olmay\u0131 dayatt\u0131; aksini d\u00fc\u015f\u00fcnenleri vatan haini olarak nitelendirdi. Sonras\u0131nda gelen I. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131 ve Balkan Sava\u015flar\u0131 \u00e7ocuklara vatan i\u00e7in \u00f6lmeleri gereken yi\u011fit askerler olmalar\u0131 gerekti\u011fini s\u00f6yledi. Sava\u015flar sona erdi\u011finde geriye kalan fakir ve y\u0131k\u0131k halk\u0131 aya\u011fa kald\u0131rma g\u00f6revi yine \u00e7ocuklar\u0131nd\u0131. Y\u0131llar ge\u00e7ti ve Osmanl\u0131 b\u00fcrokratikle\u015fmesi yeniden sahalara bu kez Cumhuriyet\u00e7i yorumlarla d\u00f6nd\u00fc ve ayd\u0131n-halk \u015feklinde kabaca \u00f6zetlenecek ve a\u011f\u0131r sonu\u00e7lar do\u011furacak s\u0131n\u0131fsal farkl\u0131l\u0131k do\u011fdu. Bu ayn\u0131 zamanda memur s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n y\u00fckseli\u015fiydi ve \u00e7ocuklara memur olmalar\u0131, ancak bu \u015fekilde devletin ezicili\u011finden kurtulabilecekleri anlat\u0131ld\u0131. Son y\u0131llarda merkez b\u00fcrokrasinin ve finansal yap\u0131n\u0131n \u00e7\u00f6k\u00fc\u015f\u00fc \u00e7ocuklara art\u0131k yeniden h\u00fcr m\u00fcte\u015febbis olmalar\u0131n\u0131 s\u00f6yl\u00fcyor ama bu kez yeni nesil teknolojilere kolay adapte olabilen, inovatif ve maker olmak gibi ekstra y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fckleri var!<\/p>\n\n\n\n<p>\u015eimdi ya bir \u201crobot ninnisi\u201d yazarak \u00e7ocu\u011fu modernle\u015fmenin g\u00fcd\u00fcm\u00fcnde g\u00f6rmeye devam edece\u011fiz ya da t\u00fcm eko-politik in\u015fa s\u00fcre\u00e7lerinden azade olarak, saf ve temiz ninnilerimizi f\u0131s\u0131ldamaya devam edece\u011fiz. Hangisini se\u00e7ece\u011fimiz \u00e7ocu\u011fa y\u00fckledi\u011fimiz anlama g\u00f6re de\u011fi\u015fecektir.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Not: Bu yaz\u0131m\u0131za kaynakl\u0131k eden G\u00fcven G\u00fcrkan \u00d6ztan\u2019\u0131n \u201cT\u00fcrkiye\u2019de \u00c7ocuklu\u011fun Politik \u0130n\u015fas\u0131\u201d \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 yak\u0131n d\u00f6nem \u00e7ocukluk alg\u0131m\u0131z\u0131n siyasal tarihinin \u00e7ok g\u00fczel bir \u00f6zetini sunuyor. Ayr\u0131ca C\u00fcneyd Okay\u2019\u0131n kitaplar\u0131 ve F\u00fcsun \u00dcstel\u2019in \u201cMakbul Vatanda\u015f\u0131n Pe\u015finde\u201d kitab\u0131 bu alandaki di\u011fer rehber \u00e7al\u0131\u015fmalardand\u0131r.<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>T\u0131pk\u0131 d\u00fcnyada oldu\u011fu gibi T\u00fcrkiye\u2019de \u00e7ocukluk meselesi politik in\u015fan\u0131n birer harc\u0131 olarak g\u00f6r\u00fcld\u00fc. Bat\u0131\u2019da \u00e7ocuklu\u011fun modern iktidarlarca yeniden \u015fekillenmesi ve<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":263,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[30],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/www.cocuksehri.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/121"}],"collection":[{"href":"http:\/\/www.cocuksehri.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/www.cocuksehri.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.cocuksehri.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.cocuksehri.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=121"}],"version-history":[{"count":1,"href":"http:\/\/www.cocuksehri.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/121\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":122,"href":"http:\/\/www.cocuksehri.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/121\/revisions\/122"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.cocuksehri.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/263"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/www.cocuksehri.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=121"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.cocuksehri.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=121"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.cocuksehri.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=121"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}